Một IPO huy động tới 75 tỷ USD rất dễ khiến nhà đầu tư nhìn vào quy mô trước. Nhưng với SpaceX, lớp đáng đọc nhất lại không nằm ở con số 75 tỷ USD hay định giá khoảng 1,77 nghìn tỷ USD. Điều đáng đọc hơn là doanh nghiệp này đang kiếm tiền ở đâu, đang đốt vốn ở đâu, và phần nào trong câu chuyện đã đủ trưởng thành để tự đứng bằng dòng tiền của chính nó.MarketWatch
Nói đơn giản thì: ai mua SpaceX hôm nay đang mua ba lớp cùng lúc. Đó là Starlink, mảng phóng và trí tuệ nhân tạo. Trong ba lớp này, Starlink là phần đã chứng minh rõ nhất bằng doanh thu và lợi nhuận; AI là phần tham vọng nhất và cũng ngốn vốn mạnh nhất.Fidelity
Không phải ai mua SpaceX cũng đang mua cùng một thứ
Theo hồ sơ IPO, SpaceX chào bán 555.555.555 cổ phiếu loại A với giá dự kiến 135 USD/cổ phiếu. Quy mô phát hành này đưa số vốn huy động lên khoảng 75 tỷ USD và mức định giá lên khoảng 1,77 nghìn tỷ USD, cao hơn phần lớn doanh nghiệp công nghệ đã niêm yết trên thị trường Mỹ.FidelityMarketWatch
Con số này rất lớn, nhưng không tự trả lời câu hỏi định giá có dễ chấp nhận hay không. Với nhà đầu tư mới, cách đọc hữu ích hơn là tách doanh nghiệp thành từng lớp kinh doanh. Khi làm vậy, bức tranh trở nên rõ hơn nhiều: Starlink là phần kiếm tiền rõ nhất, còn AI là phần có thể kéo định giá đi xa hơn nhưng cũng đang cần nhiều vốn nhất.Fidelity
Starlink: Phần dễ đọc nhất trong hồ sơ
Nếu xem SpaceX như một căn nhà ba tầng, Starlink là tầng có móng dễ kiểm tra nhất. Tính đến ngày 31/3/2026, Starlink có khoảng 10,3 triệu thuê bao tại 164 quốc gia, vùng lãnh thổ và thị trường. Trong năm 2025, riêng mảng kết nối tạo ra 11,387 tỷ USD doanh thu, 4,423 tỷ USD lợi nhuận hoạt động và 7,168 tỷ USD EBITDA điều chỉnh theo mảng.Fidelity
Một câu chuyện vệ tinh nghe có vẻ xa, nhưng về bản chất Starlink đang vận hành ngày càng giống một mạng thuê bao toàn cầu. Khi số người dùng tăng, chi phí cố định cho hạ tầng vệ tinh có cơ hội được trải mỏng hơn. Điều đó giúp mô hình này dễ đọc hơn nhiều so với những mảng công nghệ còn phụ thuộc nặng vào kỳ vọng tương lai.
Nhìn trên toàn tập đoàn, SpaceX ghi nhận 18,674 tỷ USD doanh thu hợp nhất trong năm 2025. Như vậy, riêng mảng kết nối đã đóng góp khoảng 61% doanh thu. Khi thị trường nói về SpaceX như một doanh nghiệp không gian, nhà đầu tư vẫn cần nhớ phần doanh thu lớn nhất hiện tại lại đến từ dịch vụ internet vệ tinh.Fidelity
Mảng phóng: Quan trọng về chiến lược, chưa đủ gánh định giá
Điều này không có nghĩa mảng không gian kém quan trọng. Falcon, Dragon, Starship và dịch vụ phóng chính là phần tạo nên thương hiệu của công ty. Đây cũng là lợi thế rất khó sao chép, vì SpaceX có thể tự phóng vệ tinh của mình thay vì đi thuê năng lực phóng từ bên ngoài.
Nhưng nếu quay lại báo cáo tài chính, nhà đầu tư sẽ thấy mảng không gian chưa phải phần giải thích chính cho định giá 1,77 nghìn tỷ USD. Trong năm 2025, mảng này tạo ra 4,086 tỷ USD doanh thu, nhưng lỗ hoạt động 657 triệu USD. Cùng năm, SpaceX còn chi khoảng 3,004 tỷ USD cho nghiên cứu và phát triển Starship. Những con số đó cho thấy đây là một mảng chiến lược rất mạnh, nhưng vẫn đang trong pha đầu tư nặng.Fidelity
Với F0, cách hiểu đơn giản là thế này: mảng phóng giúp SpaceX giữ lợi thế dài hạn, nhưng chưa phải chiếc máy in tiền đang kéo cả định giá. Nếu chỉ nhìn vào những lần phóng ngoạn mục, nhà đầu tư rất dễ bỏ qua phần đang làm ra nhiều doanh thu và lợi nhuận hơn ở phía sau.
AI: Phần kéo câu chuyện đi xa nhất và cũng khó định giá nhất
Phần khó đọc nhất trong hồ sơ IPO nằm ở trí tuệ nhân tạo. Sau khi hợp nhất xAI vào báo cáo, SpaceX ghi nhận mảng này đạt 3,201 tỷ USD doanh thu trong năm 2025, nhưng lỗ hoạt động tới 6,355 tỷ USD. Chi tiêu vốn cho mảng AI lên tới 12,727 tỷ USD, lớn hơn tổng chi tiêu vốn của mảng không gian và kết nối cộng lại trong cùng năm.Fidelity
Đây là chỗ nhà đầu tư mới thường bị cuốn theo thương hiệu mà quên kiểm tra cấu trúc lợi nhuận. Một doanh nghiệp có thể rất mạnh ở sản phẩm lõi, nhưng giá cổ phiếu vẫn có thể phản ánh thêm kỳ vọng cho những dự án còn ở phía trước. Khi định giá đã lên rất cao, phần nào chưa tạo ra tiền mặt ổn định sẽ là nơi khiến câu chuyện khó bảo vệ hơn nếu thị trường đổi khẩu vị rủi ro.
Ở đây cũng cần giữ kỷ luật về nguyên nhân. Hồ sơ IPO cho thấy AI đang là mảng đốt vốn mạnh nhất, nhưng bản thân số liệu đó chưa đủ để kết luận thị trường chắc chắn đang trả giá chủ yếu cho AI. Cách đọc thận trọng hơn là: Starlink đang là lớp đã chứng minh nhiều nhất; mảng phóng là lợi thế chiến lược; còn AI là lớp có thể kéo định giá lên cao hơn, đồng thời cũng là nơi rủi ro kỳ vọng lớn nhất đang nằm lại.
Vì sao cầu mua lớn chưa chắc kéo USD tăng mạnh
Một điểm khác dễ gây hiểu nhầm là nhu cầu đặt mua toàn cầu đã vượt 250 tỷ USD. Nghe qua, nhiều người sẽ nghĩ phải có một làn sóng mua USD tương ứng để thanh toán IPO. Nhưng MarketWatch lưu ý không nên kỳ vọng một cơn sốt mua USD chỉ vì một thương vụ riêng lẻ.MarketWatch
Lý do nằm ở cơ chế thanh toán chứ không chỉ ở headline. Không phải mọi lệnh đăng ký đều biến thành tiền thật vì còn phụ thuộc phân bổ cổ phần. Nhiều nhà đầu tư tổ chức đã có sẵn USD, hoặc tài trợ giao dịch bằng cách bán tài sản Mỹ đang nắm giữ và dùng công cụ phòng hộ tỷ giá trước ngày thanh toán. Vì vậy, quy mô cầu mua cổ phiếu không đồng nghĩa một đổi một với nhu cầu mua mới đồng USD.MarketWatch
Dữ liệu thị trường ngắn hạn cũng cho thấy bức tranh bình tĩnh hơn. Chỉ số DXY ở mức 99,97 điểm ngày 10/6, chỉ tăng 0,02% trong phiên, trong khi USD/VND ở mức 26.324,50 đồng/USD, giảm 0,06%. Những con số này nhắc rằng tỷ giá vẫn chịu chi phối mạnh hơn bởi lãi suất, lạm phát, năng lượng và kỳ vọng Fed.
Nhà đầu tư mới nên bóc SpaceX theo thứ tự nào
Nếu phải đọc SpaceX theo đúng tinh thần quản lý rủi ro, thứ tự nên đi từ phần đã chứng minh được sang phần còn nhiều kỳ vọng. Đầu tiên là Starlink, vì đây là nơi đã có thuê bao, doanh thu lớn và lợi nhuận hoạt động rõ ràng. Tiếp theo là mảng phóng, vì đây là lợi thế chiến lược giúp SpaceX kiểm soát chuỗi giá trị nhưng vẫn đòi hỏi đầu tư lớn. Cuối cùng mới đến AI, nơi cơ hội có thể rất rộng nhưng rủi ro định giá cũng lớn nhất.
Thesis rõ nhất của hồ sơ IPO lần này là: ở mức định giá gần 1,8 nghìn tỷ USD, phần dễ bảo vệ nhất của SpaceX hiện nằm ở Starlink, không phải ở sự hào nhoáng của các vụ phóng hay ở kỳ vọng AI. Rủi ro cần theo dõi không phải thương hiệu của công ty có đủ mạnh hay không, mà là liệu lớp tài sản đang đốt vốn mạnh nhất có sớm tạo ra hiệu quả đủ lớn để biện minh cho phần kỳ vọng đã được cộng vào giá hay chưa. Báo cáo các quý sau khi lên sàn sẽ là nơi trả lời câu hỏi đó rõ nhất.
